Chi tiêu năng lượng toàn cầu tăng kỷ lục nhờ năng lượng xanh
Chi tiêu cho năng lượng xanh đạt kỷ lục trong năm 2022, chủ yếu do dầu mỏ và khí đốt. Bài viết sẽ phân tích chi tiết về sự gia tăng này và ảnh hưởng của nó đến ngành điện tái tạo tại Việt Nam.
Chi tiêu cho điện mặt trời tăng đến 64%
Dựa trên dự đoán của Rystad Energy, công suất điện mặt trời và điện gió toàn cầu sẽ đạt 250 GW trong năm 2022 (bao gồm khoảng 140 GW từ điện mặt trời tập trung và 110 GW từ điện gió). Chi tiêu cho năng lượng xanh tăng tới 24%, tương đương với mức tăng 125 tỷ USD so với cùng kỳ năm trước.
Trong đó, chi tiêu cho các công nghệ như phát triển điện mặt trời tại nhà máy An Tiến Industries, thu giữ và lưu trữ carbon (CCS), hydrogen, địa nhiệt đang phát triển mạnh nhất, đạt mức tăng trưởng từ 40-60%. Chi tiêu cho điện mặt trời tăng lên tới 64%, dự kiến sẽ đạt 191,47 tỷ USD. Chi tiêu cho điện gió trên bờ được dự báo sẽ có mức tăng 24%, đạt hơn 209 tỷ USD.
Chi tiêu năng lượng toàn cầu (Nguồn: Rystad Energy)
Lạm phát sau đại dịch Covid-19 và sự gia tăng của giá dầu, khí đốt và điện trong bối cảnh Liên minh châu Âu (EU) tập trung vào việc giảm phụ thuộc vào khí đốt từ Nga là những nguyên nhân chính khiến chi phí năng lượng toàn cầu tăng cao. Với các nguồn năng lượng xanh, việc giá của lithium, niken, đồng và polysilicon tăng cũng góp phần làm tăng chi phí.
Xu hướng chuyển dịch sang năng lượng tái tạo và thúc đẩy phát triển các nguồn năng lượng có phát thải thấp nhằm đạt mục tiêu cắt giảm khí thải gây hiệu ứng nhà kính là nguyên nhân chính khiến tỷ trọng chi phí năng lượng tái tạo trong tổng chi tiêu năng lượng toàn cầu tăng lên. Hướng tới phát thải ròng bằng 0 vào giữa thế kỷ, dòng vốn đổ vào ngành năng lượng xanh ngày càng nhiều.
Năng lượng tái tạo sẽ tiếp tục tăng trưởng
Trong năm 2021, công suất điện năng lượng tái tạo toàn cầu đã thiết lập một kỷ lục mới với gần 290 GW được đưa vào vận hành. Trong số đó, hơn nửa tổng lượng điện tái tạo bổ sung là từ điện mặt trời, tiếp theo là năng lượng gió và thủy điện. Điện gió tiếp tục ghi nhận thành công với gần 94 GW công suất bổ sung, bất chấp tình hình phức tạp do đại dịch Covid-19, đưa tổng công suất điện gió tích lũy toàn cầu lên hơn 837 GW.
Năm 2021 chứng kiến sự phát triển mạnh mẽ của điện gió với gần 94 GW công suất bổ sung (Ảnh internet)
Ngoài xu hướng chuyển dịch năng lượng và mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính, căng thẳng quân sự giữa Nga và Ukraine cũng đang thúc đẩy sự tăng trưởng của năng lượng tái tạo. Đề xuất từ Ủy ban châu Âu (EU) cho thấy khối này cần cắt giảm 2/3 lượng khí đốt nhập khẩu từ Nga trong năm nay, với kế hoạch loại bỏ hoàn toàn nguồn cung cấp này vào năm 2027.
- Điện địa nhiệt sẽ phát triển mạnh mẽ trong xu thế hướng tới phát triển bền vững?
- Năng lượng sạch là gì và ứng dụng của nó như thế nào?
- Định giá carbon: Những con số đáng chú ý
Với việc tìm kiếm các giải pháp thay thế, chính phủ và các tập đoàn lớn của EU đang cùng nhau thúc đẩy các nguồn năng lượng tái tạo như điện mặt trời và điện gió. Theo kế hoạch hiện có, EU dự kiến nâng tỷ trọng năng lượng tái tạo lên 40% tổng tiêu thụ cuối cùng vào năm 2030.
Mới đây, ngày 10/4/2022, Ủy viên phụ trách chính sách khí hậu của EU đã thông báo rằng khối này có thể đặt ra mục tiêu tham vọng hơn cho việc chuyển đổi sang năng lượng tái tạo qua sáng kiến Repower EU, bao gồm việc đẩy nhanh quá trình chuyển dịch năng lượng.
Trước đó, 27 quốc gia thành viên của Liên minh châu Âu đã nhất trí đến năm 2030 sẽ giảm tổng lượng phát thải ròng xuống còn 55% so với mức năm 1990, hướng tới mục tiêu chung là đạt mức phát thải ròng bằng không vào năm 2050.
| Tại Việt Nam, tính đến cuối năm 2021, tổng công suất lắp đặt các nguồn năng lượng tái tạo đạt 20.670 MW, chiếm 27% tổng công suất lắp đặt toàn hệ thống (76.620 MW). Tổng sản lượng điện từ năng lượng tái tạo đạt 31.508 tỷ kWh, chiếm 12,27% tổng sản lượng toàn hệ thống. |
| Hiện Bộ Công Thương đang trong quá trình hoàn thiện Quy hoạch Điện VIII. Mới nhất, ngày 31/3/2022, Văn phòng Chính phủ đã đưa ra thông báo kết luận của Thường trực Chính phủ về việc này. Bộ Công Thương được giao nhiệm vụ tiếp tục hoàn thiện Quy hoạch Điện VIII để phê duyệt trong tháng 4/2022. |
| Quan điểm xây dựng quy hoạch phải hướng tới phát triển nền kinh tế độc lập tự chủ, đặc biệt là nâng cao tính tự chủ của ngành năng lượng. Điều này liên quan trực tiếp đến việc khai thác tối đa và hợp lý các nguồn tài nguyên năng lượng sơ cấp trong nước như khí tự nhiên, năng lượng gió, mặt trời, sóng biển…; đồng thời cân đối sử dụng nguồn LNG nhập khẩu. |
| Đối với điện mặt trời mái nhà đã được đầu tư đúng quy định và mục đích thì không lợi dụng cơ chế để trục lợi. Phần công suất 7.755 MW từ các dự án này không tính vào tổng số liệu về công suất nguồn điện trong quy hoạch. |
Tham khảo số liệu: Rystad Energy, GWEC, EVN
Nguồn: Vuphong.vn